|
А а
Adige alfabesindeki bu harf eğer kelimenin başında ise Türk
alfabesindeki a sesli harfinden farklı olarak biraz
uzatılarak okunur ama kelime ortasında iki sessiz harf
arasında ise aynı Türk alfabesindeki a harfi gibi
okunur.
|
Kiril Alfabesi |
Klasik-Latin |
Türk-Latin |
Türkçe Anlamı |
|
адыгэ |
Adige |
Adige |
Adige |
|
анэш |
anesh |
aneş |
dayı |
|
апч |
apch |
apç |
cam |
|
аргъой |
arghoy |
arğoy |
sivrisinek |
|
армэу |
armewu |
armewu |
tembel |
|
ары |
arı |
arı |
evet,
öyle |
|
амал |
amal |
amal |
çare,
imkan |
|
атакъэ |
atakhe |
atakhe |
horoz |
|
ау |
awu |
awu |
ama,
fakat, lakin |
IА
Iа
Adige alfabesinde kelime veya hece başlarında
yer alan a harfinin Türk alfabesindeki a
harfinden biraz daha uzunca okunduğunu yukarıda belirtmiştik.
Bunun yanı sıra kelime veya hece başlarında bu şekliyle (Ia)
yer alan a harfi ise aynı kelime ortasındaki a harfi
gibi yani Türk alfabesindeki a harfi gibi okunur.
...
|
Kiril Alfabesi |
Klasik-Latin |
Türk-Latin |
Türkçe Anlamı |
|
Iадэ |
’ade, ade |
’ade, ade |
maşa, kerpeten |
|
Iадэуад |
’adewuad, adewuad |
’adewuad, adewuad |
alet
edavat |
|
Iае |
’ayé,
ayé |
’ayé,
ayé |
çirkin, güzel olmayan |
|
Iазэ |
’aze,
aze |
’aze,
aze |
usta,
uzman, becerikli |
|
Iанэ |
’ane,
ane |
’ane,
ane |
sofra |
|
Iапэ |
’ape,
ape |
’ape,
ape |
el
parmağı ucu |
|
IашIу |
’ash’u, ash’u |
’aş’u, aş’u |
tatlı |
|
Iахыгъ |
’axıgh, axıgh |
’axığ, axığ |
(ondan)
aldılar |
Б б
Adige alfabesindeki
bu harf Türk alfabesindeki b harfinin karşılığıdır.
Adige alfabesinde kullanılırken kendisinden sonra sessiz bir
harf geldiğinde bı şeklinde okunur.
|
Kiril Alfabesi |
Klasik-Latin |
Türk-Latin |
Türkçe Anlamı |
|
бзыу |
bzıwu |
bzıwu |
kuş |
|
бгы |
bgı |
bgı |
bel |
|
бгырыпх |
bgırıpx |
bgırıpx |
kemer, kuşak |
|
бгынтIэ |
bgınt’e |
bgınt’e |
kemersiz, kuşaksız |
|
бгъэ |
bghe |
bğe |
göğüs, döş |
|
бгъашъу |
bghashu |
bğaşu |
göğüs
derisi |
|
бгъу |
bghu |
bğu |
dokuz (9); yön, taraf, yan,
yantaraf |
|
бгъуанэ |
bghuane |
bğuane |
dokuzda bir (1/9) |
|
бгъо |
bgho |
bğo |
dokuz
defa |
|
бгъо |
bgho |
bğo |
geniş, bol |
|
бгъодихьагъ(э) |
bghodihagh |
bğodihağ |
yanına bitişiğine yaklaştı, girdi |
|
бгъодилъхьагъ(э) |
bghodilhhagh |
bğodilhhağ |
yanına bitişiğine koydu |
|
бгъодифыгъ(э) |
bghodifıgh |
bğodifığ |
yanından bitişiğinden kovdu |
|
бгъодэкIын |
bghodech’ın |
bğodeç’ın |
yanından bitişiğinden ayrılmak |
|
бгъодэсын |
bghodesın |
bğodesın |
yanında bitişiğinde oturmak |
|
бадзэ |
badze |
badze |
sinek |
|
бай |
bay |
bay |
zengin |
|
бысым |
bısım |
bısım |
ev
sahibi |
|
бысымгуащэ |
bısımguash |
bısımguaş |
ev
sahibesi |
|
блэ |
ble |
ble |
yılan |
|
бэ |
be |
be |
çok |
В в
Adige alfabesindeki
bu harf Türk alfabesindeki v harfi gibi okunur. Adigece
kelimelerde bulunmayıp sonradan dile karışan yabancı
kelimelerde bulunur.
|
Kiril Alfabesi |
Klasik-Latin |
Türk-Latin |
Türkçe Anlamı |
|
вагон |
vagon |
vagon |
vagon |
|
ваз |
vaz |
vaz |
vazo |
|
вазелин |
vazelin |
vazelin |
vazelin |
Г г
Adige alfabesindeki
bu harf kendisinden sonra gelen sesli harfe göre farklı
şekillerde okunur.
1. Kendisinden sonra Adige
alfabesindeki А , Ы veya Э harflerinden biri
gelirse Türk alfabesindeki ğ harfine yakın fakat
Adigece'ye mahsus bir aksanla (ağızla) okunur:
|
Kiril Alfabesi |
Klasik-Latin |
Türk-Latin |
Türkçe Anlamı |
|
гыны |
gını |
gını |
barut |
|
бгы |
bgı |
bgı |
bel |
|
пагэ |
page |
page |
kibirli |
|
лъагэ |
lhage |
lhage |
ulu;
yüksek |
2.
Г harfinden sonra Adige alfabesinde bulunan ve
yukarıda belirtilen sesli harflerin dışında kalan А,
Е, И sesli harfleri de gelebilir. Fakat bu şekilde
yazılan kelimeler orijinalde Adigece kelimeler olmayıp dile
sonradan karışan yabancı kelimelerdir. Bu durumda da okunuş
aynı Türk alfabesindeki g harfinin okunuşu gibidir:
|
Kiril Alfabesi |
Klasik-Latin |
Türk-Latin |
Türkçe Anlamı |
|
гитар |
gitar |
gitar |
gitar |
|
газ |
gaz |
gaz |
gaz |
|
газэт |
gazet |
gazet |
gazete |
|
гараж |
garaj |
garaj |
garaj |
|
генерал |
general |
general |
general |
|
гарнизон |
garnizon |
garnizon |
garnizon |
ГУ гу, ГО го
3.
Г harfinden sonra Adige
alfabesindeki О (woe) veya У (wuı) harflerinden
biri gelirse Türk alfabesindeki g harfi gibi okunur:
|
Kiril Alfabesi |
Klasik-Latin |
Türk-Latin |
Türkçe Anlamı |
|
гу |
gu |
gu |
kalp,
gönül, yürek |
|
дэгу |
degu |
degu |
sağır |
|
бзэгу |
bzegu |
bzegu |
dil,
dil organı |
|
гогон |
gogon |
gogon |
güğüm |
|
КIэмгуй |
Ç’emguy |
Ç’emguy |
Ç’emguy |
|
КIэмгуехэр |
Ç’emguyéxer |
Ç’emguyéxer |
Ç’emguylar |
|
КIэмгуябзэ |
Ç’emguyabze |
Ç’emguyabze |
Ç’emguy dili |
|
зэгопхэн |
zegopxen |
zegopxen |
birbirine bağlamak |
|
зэгуепхэ |
| |