.........

ESKİ AHİT’TE KUTSAL ÜÇLÜK VE MESİH   -4
Hazırlayan: Rev. İlhan Keskinöz
presbiteryen.org

.........

.....

Bildiklerimizin hepsi, .

özelikle kendi içimizde hissettiklerimizden başka

bu üçün işleyiş biçimlerinin yanında

Kutsal Yazılar’ın tanıklığındandır.

Kutsal Yazılar’ın,

bu Kutsal Üçlü Birliğe

inanmamızı öğreten tanıklığı

Eski Antlaşma’nın bir çok yazılmıştır

her birinin tek tek sayılmasına gerek yoktur,

takdir ile aşağıdakiler seçilmiştir.

Tekvin kitabında Tanrı der ki;

“Tanrı, ‘İnsanı kendi suretimizde,

kendimize benzer yaratalım.’”

Tanrı insanı kendi suretinde yarattı.

Böylece insan Tanrı suretinde yaratılmış oldu.

İnsanları erkek ve dişi olarak yarattı.”⁶  

“Adem iyiyle kötüyü bilmekle bizlerden biri gibi oldu.”⁷

Bundan (ayetlerden) görülüyor ki,

“İnsanı kendi suretimizde,

kendimize benzer yaratalım”–

dediğinde

Tanrılığın içinde

birden fazla kişi olduğu,

“Tanrı insanı kendi suretinde yarattı”–

[denildiğinde] Tanrı’nın tekliği belirtilmektedir.

Burada (ayetlerde)

kaç kişi olduğunun belirtilmediği doğrudur–

ancak bizler için Eski Ahit’de gizem olan

Yeni Ahit’de gayet açıktır.

Rabbimiz (İsa Mesih) Şeria ırmağında vaftiz olurken,

Baba’nın şu sözleri duyulmuştur,

«Sevgili Oğlum budur,»⁸

Oğul suda iken,

Kutsal Ruh, güvercin şeklinde görülmüştür.

İsa Mesih tarafından, imanlıların vaftiz edilme usulü

şu sözlerle öğretilmiştir:

“Bütün ulusları

Baba,

Oğul,

ve Kutsal Ruh'un

adıyla vaftiz edin.”⁹

İncil’in Luka kitabında,

Cebrail, Rabbimizin annesi olan

Meryem’e şunları söylemiştir:

“Kutsal Ruh senin üzerine gelecek,

en yüce Olan'ın gücü senin üstüne gölge salacak.

Bunun için doğacak olana kutsal,

Tanrı Oğlu denecek.”¹⁰

Başka bir yerde şöyle der:

“Rab İsa Mesih'in lütfu,

Tanrı'nın sevgisi ve

Kutsal Ruh'un paydaşlığı

hepinizle birlikte olsun.”¹¹

Bu bölümlerin her birisinde,

tek olan ve tek Tanrısal özde,

üç kişi olduğu

bizlere eksiksiz bir şekilde öğretilmektedir.

Her ne kadar bu doktrin insan kavrayışının ötesinde olsa da,

bununla birlikte şimdi

Tanrı’nın Söz’ü aracılığı ile

cennette

bu öğretişten tam olarak zevk almayı ve bunu bilmeyi bekleyerek inanıyoruz.

Daha da ötesi,

bu üç kişinin bizimle ilgili kendine has

işleyiş ve işlerini bilmemiz gerekir.

Baba,

kudretinden dolayı bizim Yaratıcımızdır.

Oğul,

kanından dolayı bizim Kurtarıcımız ve Bedelimizi Ödeyendir.

Kutsal Ruh,

yüreklerimizde yaşamasından dolayı bizi Kutsal Kılandır.

Kutsal Üçlü Birlik doktrini,

elçilerin zamanından günümüze dek,

Yahudilere karşı, Müslümanlara karşı,

kutsal babalar tarafından adil bir şekilde suçlanan

Marsiyon,[iv] Mani, [v] Praksiyas, [vi]

Sabelliyus, [vii] Samoslu Pavlus, [viii] Ariyus[ix]

ve bunlar gibi diğer

sahte Hristiyan ve din düşmanlarına karşı

gerçek kilise tarafından her zaman korunmuştur.

Ve böylece

bizler bu konu ile ilgili olarak üç ekümenik iman açıklamasını–

Elçilerin İman Açıklaması, İznik İman Açıklaması, Atanasyan İman Açıklaması–

ve kadim babaların bu iman açıklamaları ile uyum içerisinde olarak verdiği hükümleri

gönüllü bir şekilde kabul ederiz.[29]

İLAVE BÖLÜM-2:
 

Kilise Kütphanesi-I/Tanrı Bilgisi-I;

İSA MESİH’TE GERÇEKLEŞEN BİLDİRİLER

Tekvin 3:5: Şeytan İsa’ya karşı

Luka 22:53

Tekvin 3:15: Kurtarıcı kadının soyundan olacak

Galatyalılar 4:4 (Luka 2:7, Vahiy 12:5)

Tekvin 3:15: İsa’nın şeytan üzerindeki zaferi

İbraniler 2:14; I.Yuhanna 3:8

Tekvin 13:15: Mesih, İbrahim soyundan çıkacaktır

Galatyalılar 3:15-16, 19

Tekvin 14:18-20: Kahin Melkisedek İsa Mesih’in kahinliğini işaret etmektedir

İbraniler 7

Tekvin 17:19 İshak’ın vaat edilen soyu

Elçilerin İşleri 3:25 (Matta 1:1, Luka 3:34)

Tekvin 18:18 (22:18/26:2-4): Uluslar İsa Mesih’te İbrahim’in soyu olarak kutsanacaktır

Elçilerin İşleri 3:25, Romalılar 9:4-5, Galatyalılar 3:8,16, Luka 3:34, Matta 1:1-2

Tekvin 28:13-14 (Sayılar 24:17-19): Yakup Soyu

Luka 3:34

Tekvin 49:10-12, Sayılar 24:17: Yahuda ve Yakup soyu üzerinde bir hükümdar

Matta 1:2-3, Luka 1:32-33, İbraniler 7:14, Vahiy 5:5

Tekvin 49:10 Kral olarak yasa koyacak

Matta 5; 6; 7

Tekvin 49:10 Kaya, Çoban

Yuhanna 10:11, Matta 21:42-45

Çıkış 12:1-14:46: Fısıh Kuzusu Mesih

Yuhanna 19:31-36, I.Korintliler 5:7, I.Petrus 1:19

Çıkış 16:4: Göksel ekmek

Yuhanna 6:31-33

Çıkış 24:8: Dökülen kurban kanı

İbraniler 9:11-28

Levililer 16:15-17: Serpilen kurban kanı

Romalılar 3:25, İbraniler 9:1-14, I.Yuhanna 2:2

Levililer 14:4-6: Su ve kan ile gelen temizlik

Yuhanna 19:34-36

Sayılar 21:8-9: Çarmıhtan gelen yaşam

Yuhanna 3:14-15

Sayılar 24:17, 19 (Tekvin 28:14): Yakup’un soyundan gelen

Matta 1:2, Luka 3:34, Vahiy 22:16

Sayılar 24:17 Mesih Yıldızı

Matta 2:1-2, 9-10

Tesniye 18:15, 17-19: Gelecek olan peygamber

Matta 21:11, Yuhanna 1:45; 6:14; 12:49-50, Elçilerin İşleri 3:19-23

Tesniye 18:18 Tanrı’nın sözlerini emredecek

Yuhanna 8:28, 38; 12:47-50

Tesniye 18:19 Tanrı’nın adıyla konuşacak

Yuhanna 5:43

Tesniye 21:23 Ağaç üzerine asılan lanetlidir

Galatyalılar 3:10, 13, I.Petrus 2:24

Tesniye 25:1-3 (İşaya 53:5) Suçlu gibi kamçılanacak

Yuhanna 19:1, I.Petrus 2:24

Tesniye 30:12-14: İsa, Tanrı’nın bize yakın olan Sözü

Romalılar 10:6-8

II.Samuel 7:14 Mesih, Tanrı’nın Oğlu

İbraniler 1:5

II.Samuel 7:16 Davut Oğlu, sonsuz Kral

Luka 1:32-33, Vahiy 19:11-16

II.Samuel 7:12-14 Davut evinden sonsuz bir Kral çıkacak

Romalılar 1:2-3, Matta 9:27; 1:1

Mezmur 2:7, 12 Tanrı’nın Oğlu, Mesih

Matta 3:17, 17:5, Markos 1:11, 9:7, Luka 3:22, 9:35, Yuhanna 3:16, Elçilerin İşleri 13:33, İbraniler 1:5

Mezmur 2:9 Güçle uluslara önderlik edecek

Vahiy 2:27

Mezmur 8:2: Tanrı Oğluna çocukların övgüsü

Matta 21.16

Mezmur 8:4-5: Kendini meleklerden aşağı kılan alçakgönüllü, kurtarıcı Mesih

İbraniler 2:6-9

Mezmur 8:6: Her şeyin İsa’ya bağlı olması

I.Korintliler 15:27-28, Efesliler 1:22

Mezmur 16:8-11: Davut Oğlu ölümden dirilecek

Elçilerin İşleri 2:25-32, 13:35-37, Matta 28:9, Luka 24:36-48

Mezmur 22:1: Tanrı’nın Mesih’ten yüz çevirmesi

Matta 27:46, Markos 15:34

Mezmur 22:6: insanların Mesih’i küçümsemesi / azarlaması

Matta 27:39-44 (Mezmur 109:25, Matta 27:39-40) / Romalılar 15:1-3, İbraniler 13:13

Mezmur 22:7-8: Mesih ile alay edilmesi

Matta 27:29, 41-44, Markos 15:18, 29-32, Luka 23:35-39

Mezmur 22:7, 8, 13 (109:25): Mesih’in etrafını düşmanların sarması

Matta 27:39-44

Mezmur 22:8 (109:25) Mesih’e başlarını sallayacaklar

Matta 27:38-39

Mezmur 22:16 (Zekeriya 12:10; 13:6): Mesih’in ellerini ve ayaklarını delecekler

Yuhanna 19:18, 37; 20:25-27, Luka 23:33 (Yuhanna 19:34, Vahiy 1:7)

Mezmur 22:17: düşmanların Mesih’e bakmaları

Matta 27:36, Luka 23:35

Mezmur 22:18: İsa’nın elbisesinin paylaşılması

Matta 27:35, Markos 15:24, Luka 23:34, Yuhanna 19:24

Mezmur 22:22: İsa’nın kiliseye açıklaması

İbraniler 2:13

Mezmur 27:12 (35:11): Yalancı Tanıklar Mesih’i suçlayacak

Matta 26:62-62; 27:12-14

Mezmur 31:5; 22:21: Mesih Ruhunu Tanrı’ya teslim ediyor

Luka 23:46 (Yuhanna 10:18)

Mezmur 34:20; 22:17 (Çıkış 12:46): İsa’nın kemikleri kırılmayacak

(Sayılar 9:12) Yuhanna 19:31-36

Mezmur 35:11: Mesih hakkındaki yalancı tanıklık

Matta 20:60-61, Markos 14:55-56

Mezmur 35:19 / 69:4: Mesih’ten sebepsiz nefret edilecek

Yuhanna 15:25

Mezmur 38:11: Mesih’in dostları ondan uzakta duracak

Luka 23:49

Mezmur 40:6-8: Mesih Tanrı’nın isteğini yapmak için geldi

Yuhanna 6:48, İbraniler 10:5-9

Mezmur 41:9: Mesih’i arkadaşı ele verecek

Markos 14:10, Yuhanna 13:18-21

Mezmur 45:2 övgüye değer biri

Yuhanna 1:17, Luka 4:22

Mezmur 45:6-7: Kralın gelişi

İbraniler 1:8-9

Mezmur 68:18: İsa’nın yükselişi ve armağanlar vermesi

Luka 24:50-51, Elçilerin İşleri 1:9, Efesliler 4:7-11

Mezmur 69:3, 21: Acı çeken Mesih’in susaması

Yuhanna 19:28-29, Matta 27:34, 48

Mezmur 69:4 (109:2-5): Sebepsiz Mesih’ten nefret edilecek

Yuhanna 15:23-25

Mezmur 69:8 Kardeşleri Mesih’ti kabul etmek istemeyecek

Yuhanna 1:11; 7:1-5

Mezmur 69:9: Mesih’in Tanrı’nın evi için olan tutkusu

Yuhanna 2:14-22

Mezmur 22:14; 69:20: Mesih’in böğrünün delinmesi

Yuhanna 19:34-37

Mezmur 69:25: Mesih’e karşı olanın yargılanması

Elçilerin İşleri 1:20

Mezmur 69:21 (22:15): Mesih’in susaması

Yuhanna 19:28-29, Matta 27:34-48

Mezmur 72:10-11: Mesih’in saygı ve övgüyü alması

Matta 2:1-11

Mezmur 78:1-4: Mesih hikayelerle konuşacak

Matta 13:34-35

Mezmur 102:25-27: Kralın gelişine işaret

İbraniler 1:10-12

Mezmur 109:4 (İşaya 53:12): Mesih düşmanları için dua edecek

Luka 23:34

Mezmur 109:7-8: Yahuda’nın görevi başka birine verilecek

Elçilerin İşleri 1:18-20

Mezmur 110:1: İsa Tanrı’nın sağına yükselmiştir

Matta 27:64, Elçilerin İşleri 2:34-35, I.Korintliler 15:25, Efesliler 1:20-22, İbraniler 1:3; 10:12-13

Mezmur 110:1: Davut’un Rab’bi İsa

Matta 22:41-46, Markos 12:35-37, Luka 20:41-44, Vahiy 22:16

Mezmur 110:4: İsa’nın kahinliği

İbraniler 5:5-6; 6:20; 7:11-12, 15-17

Mezmur 118:22-23: köşetaşı / red edilen taş (İsa)

Matta 21:42-45, Markos 12:10-12, Luka 20:17-19, Elçilerin İşleri 4:10-11 (4:1-12), Romalılar 1:32-33, Efesliler 2:20, I.Petrus 2:6-8

Mezmur 118:26: Rabbin adıyla gelen Mesih

Matta 21:9-11, Markos 11:9, Luka 19:38, Yuhanna 12:13

Mezmur 129:3: Mesih’in sırtının yaralanması

Markos 15:15-17

Süleymanın Meselleri 30:4 Kurtarıcı Oğul’un adı özeldir

Matta 1:21

İşaya 6:9 (29:13): İsa’nın Eski Ahitten öğretişi

(Müjdeye kapalı kalpler)

Matta 13:14-15, Markos 4:12, Luka 8:10 Yuhanna 12:37-41

İşaya 7:14 (Yeremya 31:22): Mesih bir bakireden doğacak

Matta 1:18-23, Luka 1:26-35

İşaya 8:14: Sürçme taşı, tökezleme kayası İsa

Romalılar 9:32-33, I.Petrus 2:6-8

İşaya 9:1-2: İsa’nın Celile bölgesine ziyareti

Matta 4:12-16, Markos 1:14-15 Luka 4:14-15

İşaya 9:6-7 (İşaya 11:1-5, II.Samuel 7:13): Davut soyundan sonsuz Kral

Matta 1:6, Luka 1:31-33

İşaya 9:7: Mesih Tanrı’dır

Yuhanna 1:1-3, 14, 18, I.Timoteyus 3:16

İşaya 9:6-7: Mesih esenliğimizdir

Efesliler 2:14-17

İşaya 11:1-2: Yesse’nin soyundan olanla Kutsal Ruh’un birlikteliği

Matta 1:6; 3:16, Markos 1:16, Luka 3:21-22

İşaya 11:2 (Mezmur 45:7, İşaya 11:3-4): Mesih’in Bilgelik ve anlayışı

Luka 2:52; 4:18

İşaya 11:1-4 Ruhta doluluk

Yuhanna 3:34, Vahiy 5:6

İşaya 11:10 / II.Samuel 7:12-16: Yesse (Davut) soyundan gelecek olan

Luka 1:32-32

İşaya 11:10: Ulusların İsa’da Kurtuluşu

Romalılar 15:12

İşaya 22:22: İsa Davut’un anahtarını tutuyor

Vahiy 3:7

İşaya 25:8: Ölümü zaferle yenen İsa

I.Korintliler 15:54

İşaya 35:5-6: Mesih’in mucizeleri

Matta 11:4-6, Luka 7-22, Yuhanna 11:47

İşaya 35; Mesih’in iyileştirme hizmeti

Matta 8; 11:4-5

İşaya 40:3-5 (Malaki 3:1): Çölde yükselen ses, (Mesih’in öncüsü)

Matta 3:1-3, Markos 1:3, Luka 3:4-6, Yuhanna 1:23

İşaya 42:2-3 / 53:7: Alçakgönüllü, yumuşakhuylu Mesih

Matta 12:18-20; 26:62-63

İşaya 42:1 / 49:1-8: Mesih’in uluslara hizmeti

Matta 12:21

İşaya 42:1-4: Seçilmiş hizmetçi İsa

Matta 15:21

İşaya 45:23: her diz Mesih’in önünde çökecek

Romalılar 14:11, Filipililer 2:10

İşaya 49:6: Uluslara ışık olan Mesih

Elçilerin İşleri 13:46-47

İşaya 50:6: Mesih’e eziyet ve dövülmesi

Matta 26:67-68; 27:26-30, Markos 14:65; 15:15, 17, 19, Yuhanna 18:22; 19:1, 3

İşaya 50:6: Mesih’e tükürülmesi

Matta 26:67, Markos 14:65

İşaya 50:6 (Mika 5:1): Mesih’in yanaklarına vurulması ve sakalının yolunması

Luka 22:63-64

İşaya 52:14: Mesih’in aşağılanması ve Ona vurulması

Matta 27:27-31

İşaya 52:14 (53:2) Mesih’in görünüşü

Yuhanna 19:1-5

İşaya 53:1: İsrail Mesih’e inanmayacak

Yuhanna 12:37-38, Romalılar 10:16

İşaya 53:3 (Mezmur 2:2): Mesih’in red edilişi

Yuhanna 1:11; 5:43, Luka 4:29; 17:25; 23:18

İşaya 53:3 (Yeremyanın Mersiyeleri 1:12): Acılar adamı Mesih

I.Petrus 2:4, Luka 19:41; 23:27-31

İşaya 53:1-3: Mesih’in reddedilmesi

Markos 15:29-32

İşaya 53:4-5: İsa’nın iyileştirme hizmeti

Matta 8:16-17, Markos 1:32-34; 15:25, Luka 4:40-41, I.Petrus 2:24

İşaya 53:4-6, 12: Mesih acı çekerek zafer kazanacak

Matta 8:16-17, Romalılar 4:25, I.Korintliler 15:3

İşaya 53:5, 6, 10: İsa’nın günahlara için kurban olması

II.Korintliler 5:21, I.Korintliler 5:7

İşaya 53:7 (Mezmur 38:13-14): Mesih’in sessiz kalması

Matta 26:62-63; 27:13-14 (Elçilerin İşleri 8:32)

İşaya 53:7: Tanrı kuzusu

Yuhanna 1:29

İşaya 53:7-8: Acı çeken Tanrı kuzusu İsa

Yuhanna 1:29, 36, Elçilerin İşleri 8:30-35, I.Petrus 1:19, Vahiy 5:6, 12

İşaya 53:8 Halkın isyanı ve hak ettiği ceza Mesih’e yüklendi

II.Korintliler 5:21

İşaya 53:9: Günahsız olan hizmetkar İsa

İbraniler 4:15, I.Petrus 2:22

İşaya 53:9: Mesih ölümünde zengin adamla birlikte olacak

Matta 27:57-60

İşaya 53:12: İsa günahkarlarla bir sayıldı

Matta 27:38, Markos 15:27-28, Luka 22:37; 23: 33, Yuhanna 19:18

İşaya 53:12: İsa başkaldıran için yalvardı

Luka 23:34

İşaya 55:3-4: Mesih’te yapılan antlaşma

Matta 26:28, Markos 14:24, İbraniler 8:6-13, Luka 22:20, I.Korintliler 11:25,

İşaya 55:3: Davud’un kutsaması

Elçilerin İşleri 13:32-33

İşaya 59:16 / 53:1: Tanrı’nın kolu olan Mesih

Yuhanna 12:38

İşaya 59:20-21: Sion’dan gelecek Kurtarıcı

Romalılar 11:26-27

İşaya 60:1-3: Bütün uluslar gelip Mesih’e tapınacaklar

Matta 2:11, Romalılar 15:8-12

İşaya 61:1-2 (Mezmur 45:7): Kutsal Ruh’ta meshedilen Mesih

Matta 3:16, Markos 1:10, Luka 4:16-22, Elçilerin İşleri 10:38

İşaya 61:1-11: Mesih’in hizmeti

Luka 4:16-21

İşaya 65:1: Ulusların Mesih’e iman etmesi

Romalılar 10:20

İşaya 65:2: İsrail Mesih’i red edecek

Romalılar 10:21

Yeremya 23:5 / Mezmur 132:11: Davut soyundan Kral İsa

Luka 1:32-33

Yeremya 23:5-6: Mesih Rab diye çağrılacak

Elçilerin İşleri 2:36

Yeremya 23:6/33:15-16: Davut soyundan gelen Kurtarıcı

Matta 1:21, Romalılar 1:3, Elçilerin İşleri 2:30

Yeremya 23:6 / 33:16: Mesih doğruluğumuzdur

I.Korintliler 1:30

Yeremya 31:15: Çocukları için ağlayan Rahel

Matta 2:16-18

Yeremya 31:31-34,40 : İsa ve Yeni Antlaşma

Luka 22:20, I.Korintliler 11:25, İbraniler 8:8-12; 10:15-18

Hezekiel 21:26-27 / Hezekiel 37:24-25: Mesih’in doğruluğu / Krallığı

Luka 1:32-33

Hezekiel 34:23-24 / 37:24-25: İyi çoban

Yuhanna 10:11, 14, 16, İbraniler 13:20, I.Petrus 5:4

Hezekiel 37:26: Mesih’te esenlik antlaşması

Luka 22:20, I Korintliler 11:25

Daniel 7:13-14: Gelecek olan insanoğlu

Matta 24:30; 26:64, Markos 13:26; 14:62, Luka 21:27, Vahiy 1:13; 14:14

Daniel 7:27: Mesih’in sonsuz krallığı

Vahiy 11:15

Daniel 9:24: Mesih’in barıştırma hizmeti

II.Korintliler 5:18-21

Daniel 9:24-26 [Daniel 9:25]: Mesih’in gelişi

Efesliler 1:10, Galatyalılar 4:4, [Markos 1:15]

Daniel 9:26: Mesih’in bütün bir ulus için ölmesi

Yuhanna 11:50-52 [Markos 15:25]

Hoşea 11:1: İsa’nın Mısırdan çıkışı

Matta 2:12-15

Yoel 2:28-32: Tanrı’nın Ruh’u dökülecek

Elçilerin İşleri 14:21

Amos 9:11-12: Uluslar Mesih’e iman edecek

Elçilerin İşleri 15:13-18

Yunus 1:17: Mesih’in üç gün mezarda kalması

Matta 12:39-40

Mika 5:2: Mesih Betlehem’de doğacak

Matta 2:1-8, Luka 2:4-7

Mika 5:2: Sonsuz kral Mesih

Luka 1:32-33

Mika 5:4: Gelecek olan çoban

Yuhanna 10:11, 14

Mika 5:5: Mesih esenliğimiz olacak

Efesliler 2:14-17

Zekeriya 9:9, (Tekvin 49:11): Mesih’in eşek üzerinde gelmesi

Matta 21:1-11, Markos 11:1-10, Luka 19:28-38, Yuhanna 12:12-16

Zekeriya 11:12-13: Otuz gümüş ve Çömlekçi tarlası

Matta 26:14-16; 27:1-10

Zekeriya 12:10: Çarmıha gerilen Mesih’e bakacaklar

Yuhanna 19:37, Vahiy 1:7

Zekeriya 12:10: Mesih için ağlayanlar

Luka 23:27

Zekeriya 12:10: Mesih’in böğrünü delecekler

Yuhanna 19:34

Zekeriya 13:7: Vurulan çoban ve dağılan sürü

Matta 26:30-31, 55-56, Markos 14:27, 48-50

Malaki 3:1: Mesih’in önünden giden adam

Matta 11:7-10, Markos 1:2-4, Luka 7:24-27

Malaki 3:1: Mesih tapınağa gelecek

Yuhanna 2:14-17, Matta 21:12-15, Luka 2:25-32

Malaki 3:3: Mesih kendi halkını pak kılacak

Titus 2:14

Malaki 4:2: Doğruluğun güneşi olan Mesih kendi halkını iyileştirecek

Matta 12:15, Vahiy 21:4

Malaki 4:5-6: İlya’nın geri dönüşü

Matta 11:14; 17:11-13, Markos 9:11-13, Luka 1:16-17

İLAVE BÖLÜM-3:
 

Belçika İnanç Açıklaması Bölüm 17 –Düşmüş İnsanın Kurtulması